Kubital Tünel Sendromu, üst ekstremitenin en önemli motor ve duyu sinirlerinden biri olan Ulnar sinirin dirseğin iç tarafında bulunan kemik çıkıntısının (medial epikondil) arkasındaki dar fibröz kanaldan (kubital tünel) geçerken basıya, gerilmeye veya sürtünmeye maruz kalması durumudur. Karpal tünel sendromundan sonra kolda en sık görülen ikinci tuzak nöropatisidir.
Tipik olarak dirseğin uzun süre bükülü (fleksiyonda) kaldığı durumlarda ortaya çıkan bu rahatsızlık; yüzük parmağının yarısı ile serçe parmakta uyuşma, karıncalanma, yanma ve elde kavrama güçsüzlüğü ile seyreder. Tedavi edilmediğinde elde “Pençe El” (Claw Hand) deformitesi ve kas erimesi (atrofi) gelişebilir.
1. Kubital Tünel Sendromu Neden Olur ve Kimlerde Görülür?
Dirsek 90 derece ve üzerinde büküldüğünde kubital tünelin hacmi yaklaşık %55 oranında daralır ve sinir üzerindeki mekanik çekme kuvveti artar. Başlıca nedenler ve risk faktörleri şunlardır:
- Masa Başı Çalışma ve Dirseği Sert Yüzeye Dayama: Bilgisayar faresi kullanırken veya çalışırken dirsek içini masaya bastırmak (bası nöropatisi).
- Uzun Süreli Telefon Kullanımı (“Hücresel Dirsek – Cell Phone Elbow”): Telefonu kulağa dayayarak dirseği saatlerce bükülü tutmak.
- Uykuda Yanlış Kol Pozisyonu: Gece boyunca elleri göğüste veya yastığın altında dirsekten aşırı bükerek uyumak.
- Tekrarlayıcı Dirsek Hareketleri: Ağır kaldırma, fırlatma sporları (beyzbol, cirit), marangozluk veya montaj işleri.
- Geçirilmiş Dirsek Kırıkları ve Kireçlenme: Medial epikondil bölgesindeki kemik çıkıntıları (osteofitler) veya bağ kalınlaşmaları.
2. Klinik Belirtiler ve Tanı Testleri
| Test / Belirti Adı | Uygulama Yöntemi | Pozitif Klinik Anlamı |
|---|---|---|
| Tinel Testi | Dirsek arkasındaki ulnar oluğa parmakla hafifçe vurulur (refleks çekici veya parmak ucu). | 4. ve 5. parmaklara elektrik çarpması hissi ve karıncalanma yayılması. |
| Dirsek Fleksiyon Testi | Dirsek tam bükülü ve el bileği geriye doğru 60 saniye tutulur. | Serçe parmakta 1 dakika içinde uyuşma ve karıncalanmanın tetiklenmesi. |
| Froment Belirtisi | Hastadan iki başparmağı arasında bir kağıdı düz tutması istenir ve kağıt çekilir. | Ulnar sinirli Adductor Pollicis kası zayıf olduğundan başparmak ucu bükülür (Fleksör kompanzasyonu). |
3. Ulnar Sinir Sıkışmasını Rahatlatan 4 Etkili Egzersiz (Nöromobilizasyon)
Fizyoterapide amaç; ulnar sinirin tünel içindeki yapışıklıklarını çözmek (sinir kaydırma / flossing) ve ön kol fleksör kas gerginliğini azaltmaktır:
1. Ulnar Sinir “Gözlük” (OK Sign) Kaydırma Egzersizi
Kolunuzu yana doğru 90 derece kaldırın. Başparmağınız ve işaret parmağınızın uçlarını birleştirerek bir daire (OK işareti) yapın. Diğer üç parmağınızı açık tutun. Elinizi ters çevirerek gözünüzün etrafına bir “gözlük” gibi yaklaştırırken başınızı aksi yöne hafifçe eğin (Gerilme hissi). Ardından elinizi uzaklaştırıp başınızı nötrale getirin. Hareketi ritmik ve zorlamadan 10 tekrar yapın (Günde 3 set).
2. Dirsek ve El Bileği Dinamik Sinir Mobilizasyonu
Kolunuzu öne doğru uzatın, el bileğinizi yukarı kaldırıp parmaklarınızı geriye bükün. Dirseğinizi yavaşça bükerek elinizi omzunuza doğru getirirken el bileğinizi gevşetin. Bu kayma hareketi ulnar sinirin kan akımını artırır.
3. Ön Kol Fleksör ve Pronator Kas Germesi
Kolunuzu öne doğru düz uzatın, avuç içiniz yukarı baksın. Diğer elinizle parmaklarınızı ve el bileğinizi nazikçe aşağıya doğru çekin. Ön kolun iç yüzünde ve dirsekte 20 saniye hafif bir esneme hissedin.
4. Skapular Retraksiyon ve Postür Egzersizi
Omuzların öne yuvarlanması torasik çıkışta sinir köklerini sıkıştırır. Dik oturun, kürek kemiklerinizi geriye ve aşağıya doğru sıkıştırıp 5 saniye tutun (3 set x 10 tekrar).
4. Günlük Yaşamda ve Uykuda Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Gece Dirsek Dinlendirme Ateli: Uykuda dirseğin bükülmesini önlemek için dirseğin arkasına sarılacak yumuşak bir havlu veya 30-45 derece açık tutan özel kumaş dirseklikler uyuşmayı %80 oranında keser.
- Ergonomik Masa Düzeni: Çalışma masanızda dirseklerinizi sert yüzeylere dayamayın; yumuşak silikon jel dirsek pedleri kullanın.
- Araba Kullanırken: Kolunuzu açık cam kenarına veya kapı kolçağına dayamaktan kaçının.
5. Video Anlatımı ve Egzersiz Uygulaması
Bu fizyoterapi rehberi size yardımcı oldu mu?
Geri bildiriminiz içeriklerimizi ve egzersiz programlarımızı geliştirmemize yardımcı olur.